U hebt een thema of sjabloon gekocht, op de knop gedrukt om de demo te installeren, en de site stond er. Twee jaar later komt er een brief over een van die foto's. Wat de leveranciers daar zelf over schrijven, is duidelijker dan de meeste mensen denken.
Hoe het zit
Het misverstand zit in het woord demo. Wat u in de voorbeeldversie van een thema ziet, is een etalage: de vormgeving is van de maker, de foto's zijn er vaak alleen bij gezet om te laten zien hoe het eruitziet. Dat is geen uitzondering of grijs gebied: het staat met zoveel woorden in de voorwaarden van de leveranciers.
Envato, het bedrijf achter ThemeForest, schrijft in zijn eigen helpdesk dat u voorzichtig moet zijn omdat beelden, lettertypes of andere onderdelen alleen voor de voorvertoning bedoeld kunnen zijn, en dat het uw verantwoordelijkheid is om dat voor de lancering na te kijken in de licentiemap van het pakket. Envato verplicht zijn makers ook om in de beschrijving te zetten wanneer beeld alleen voor de voorvertoning dient en niet is inbegrepen, en zegt erbij dat dit ook geldt voor beeld dat met een installatie in een klik binnenkomt.
Elementor zegt het in zijn algemene voorwaarden nog directer: sommige sjablonen bevatten beeld en media van derden, en hoewel Elementor het recht heeft die in zijn eigen bibliotheek te gebruiken, kan het niet garanderen dat het die rechten kan doorgeven. Het is volgens die voorwaarden uw eigen verplichting om na te gaan of u de onderdelen mag gebruiken.
Nakijken
Uw bouwer
Dan de vraag die iedereen stelt: mijn webbouwer heeft dit gedaan, kan ik het bij hem leggen?
Twee dingen staan los van elkaar. Tegenover de fotograaf blijft u in beginsel zelf aanspreekbaar, met alle vragen die op deze site staan nog open: is het beeld beschermd, kan de afzender zijn rechten aantonen, geldt er een uitzondering, is de vordering verjaard. Maar uw afspraak met de bouwer helpt u tegenover hem niet, want een contract werkt alleen tussen de partijen die het gesloten hebben. Artikel 5.103 van het Burgerlijk Wetboek zegt dat een contract enkel tussen partijen verbintenissen doet ontstaan. Daar komt bij dat het Hof van Justitie in de zaak Renckhoff heeft geoordeeld dat het plaatsen van een foto op een website een eigen mededeling aan het publiek is, ook wanneer die foto eerder met toestemming van de rechthebbende en zonder beperkingen op het downloaden op een andere website stond.
In uw verhouding met de bouwer ligt het anders. Schiet zijn werk tekort, dan somt artikel 5.83 van het Burgerlijk Wetboek op waarover u beschikt, waaronder herstel van uw schade. Dat artikel begint wel met de woorden tenzij partijen anders overeengekomen zijn, en voor verschillende sancties moet u de bouwer eerst in gebreke stellen. Wat u kunt, hangt dus af van wat er in uw contract staat.
Werkte uw bouwer zelf met een freelancer of een onderaannemer, dan is er sinds 1 januari 2025 iets veranderd. Boek 6 van het Burgerlijk Wetboek heeft de quasi-immuniteit van de uitvoeringsagent afgeschaft, waardoor u zo iemand ook rechtstreeks buiten overeenkomst kunt aanspreken. Twee beperkingen: dat geldt alleen voor feiten van na die datum, en die hulppersoon kan dezelfde contractuele verweermiddelen inroepen als uw contractspartij.
Let tot slot op de termijnen, want ze beginnen niet op hetzelfde moment te lopen. Een contractuele vordering tegen uw bouwer verjaart volgens artikel 2262bis, paragraaf 1, eerste lid, van het oud Burgerlijk Wetboek na tien jaar, gerekend vanaf de tekortkoming. Bij een site van acht jaar oud is die termijn dus al ver heen. De vordering van de fotograaf tegen u verjaart na vijf jaar, maar die beginnen pas te lopen vanaf de dag nadat hij kennis kreeg van de schade en van uw identiteit. Wie een oud beeld nu pas ontdekt, staat dus aan het begin van zijn termijn terwijl die van u bijna om is. Stilzitten is hier dus geen strategie.
Kleine lettertjes
In veel algemene voorwaarden van webbureaus staat een zin die erop neerkomt dat de klant zelf verantwoordelijk is voor aangeleverd beeld. Lees die zin goed: naar de bewoordingen gaat hij over beeld dat u hebt aangeleverd, en niet over beeld dat de bouwer zelf heeft binnengehaald.
Zulke bedingen mogen, maar niet grenzeloos. Artikel 5.89 van het Burgerlijk Wetboek laat een bevrijdingsbeding toe, maar verklaart het nietig wanneer het bevrijdt van aansprakelijkheid voor opzet, ook dat van aangestelden, voor een fout die het leven of de fysieke integriteit aantast, of wanneer het beding het contract zou uithollen. Let op: voor een zware fout blijft zo'n beding onder die regels wel geldig. Tussen ondernemingen komt daar boek VI van het Wetboek van economisch recht bij, met een grijze lijst: een beding dat een onderneming ontslaat van aansprakelijkheid voor haar opzet, haar zware fout of die van haar aangestelden wordt vermoed onrechtmatig te zijn, behoudens bewijs van het tegendeel. En bij aanhoudende twijfel over de bedoeling wordt een toetredingscontract volgens artikel 5.66 uitgelegd ten nadele van wie het heeft opgesteld.
Eerlijk erbij: wij hebben geen Belgische uitspraak gevonden waarin de aansprakelijkheid van een webbouwer tegenover zijn klant voor een geplaatste foto is beoordeeld, en ook geen Belgische rechtsleer die dat onderwerp behandelt. Wat hierboven staat, zijn de algemene regels, geen uitgemaakte zaak.
Bronnen
Elke bewering op deze pagina is terug te voeren op een van deze vindplaatsen. Klopt er iets niet, laat het ons weten.
Meer lezen